บทความวิเคราะห์โดย The Publisher
ในประเทศที่องค์กรอิสระมีหน้าที่ค้ำจุนหลักนิติธรรมและตรวจสอบอำนาจรัฐ กลไกการคัดเลือกบุคคลเข้าสู่ตำแหน่งเหล่านี้ควรต้องโปร่งใส เข้มงวด และพ้นข้อครหา แต่ในประเทศไทยวันนี้ กลับเกิดปรากฏการณ์ที่สะท้อนความย้อนแย้งอย่างถึงราก — เมื่อ “สมาชิกวุฒิสภา” ที่ถูกหมายเรียกสอบสวนในคดีฮั้วจัดซื้อจัดจ้าง กลับได้รับเลือกให้เป็นกรรมาธิการตรวจสอบ “คุณสมบัติและจริยธรรม” ของผู้อื่นที่กำลังจะเข้าดำรงตำแหน่งในองค์กรอิสระ
สิ่งนี้ไม่เพียงทำให้สาธารณชนต้องตั้งคำถามถึง “ความเหมาะสม” หากยังเปิดโปงจุดเปราะบางในโครงสร้างอำนาจที่ออกแบบมาให้ไม่ถูกตรวจสอบได้จริง
⸻
🔍 ใครตรวจใคร?
วันที่ 30 พฤษภาคม 2568 ที่ประชุมวุฒิสภามีมติแต่งตั้งคณะกรรมาธิการสามัญ 3 ชุด เพื่อทำหน้าที่ ตรวจสอบประวัติ ความประพฤติ และจริยธรรม ของบุคคลที่ได้รับการเสนอชื่อให้ดำรงตำแหน่งในองค์กรอิสระ ได้แก่ กกต., อัยการสูงสุด และตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ รวมทั้งสิ้น 45 คน
แต่เมื่อตรวจสอบรายชื่ออย่างละเอียด พบว่า มี ส.ว. ถึง 29 คนจาก 45 คน หรือคิดเป็น 65% ของกรรมาธิการทั้งหมด ที่มีชื่อปรากฏใน “หมายเรียกสอบสวน” ของ กกต. และ DSI ในคดีที่เกี่ยวข้องกับ การฮั้วประมูล หรือจัดซื้อจัดจ้างโดยมิชอบ
ชื่อที่ปรากฏซ้ำ ๆ ในหมายเรียกประกอบด้วย ส.ว. อย่างน้อย 5 คน ที่ถูกออกหมายถึง 5 ครั้ง และอีกหลายคนที่เคยถูกสอบสวนในคดีเดียวกันอย่างเป็นทางการ
⸻
⚖️ ความย้อนแย้งทางจริยธรรม
ในทางหลักการ คณะกรรมาธิการที่แต่งตั้งขึ้นนี้ มีหน้าที่ “กลั่นกรอง” คุณสมบัติของบุคคลว่าจะเหมาะสมหรือไม่ต่อการเข้าดำรงตำแหน่งในองค์กรอิสระ ซึ่งจะต้องมีความเป็นกลาง มีคุณธรรม และปราศจากข้อครหาจริยธรรม
แต่เมื่อผู้ทำหน้าที่ตรวจสอบ “มีข้อครหาทางจริยธรรมเสียเอง” — ไม่ว่าจะเข้าสู่กระบวนการยุติธรรมหรือยังไม่ถูกพิพากษา — ก็ย่อมกระทบต่อ ความน่าเชื่อถือของระบบ และ บั่นทอนศรัทธาของประชาชน อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
⸻
🧱 ผลกระทบเชิงโครงสร้าง
1. องค์กรอิสระอาจถูกสรรหาด้วยมาตรฐานที่ต่ำลง
เมื่อผู้ตรวจสอบมีจุดอ่อน อาจเกิดการละเว้น หรือปล่อยผ่านบุคคลที่ไม่เหมาะสมเข้าสู่ตำแหน่งระดับสูงของรัฐ
2. เชื่อมโยงกลับไปยังที่มา ส.ว.
ส.ว. ชุดนี้มาจากการแต่งตั้งของ คสช. ซึ่งเดิมก็ถูกวิพากษ์วิจารณ์ถึงความไม่เป็นประชาธิปไตย ข้อมูลล่าสุดยิ่งตอกย้ำว่า โครงสร้างที่ไม่ผ่านการเลือกตั้ง อาจเปิดช่องให้เกิดความไม่โปร่งใสอย่างต่อเนื่อง
3. บ่อนทำลายระบบตรวจสอบของประชาธิปไตย
ถ้าองค์กรอิสระกลายเป็นเพียงตรายาง หรือตำแหน่งที่ได้มาจากการ “กลั่นกรองโดยคนของตัวเอง” ความยุติธรรมในระดับประเทศก็ย่อมสั่นคลอน
⸻
📌 สรุป: ระบบตรวจสอบที่ตรวจสอบตัวเองไม่ได้
ประเทศไทยไม่ได้ขาดคนดีหรือระบบที่เขียนไว้ดี แต่สิ่งที่เกิดขึ้นในกรณีนี้ คือ การบิดเบือนระบบเพื่อธำรงอำนาจของกลุ่มเดิม — และนั่นต่างหากที่เป็นปัญหา
ประชาชนจึงต้องไม่เพียงตั้งคำถามว่า “องค์กรอิสระเชื่อถือได้แค่ไหน?”
แต่ควรถามลึกไปอีกว่า “ใครแต่งตั้งองค์กรอิสระ… และใครกลั่นกรองคนเหล่านั้น?”
#ThePublisherTH #สำนักข่าวออนไลน์เพื่อสังคม #DSI #ฮั้วเลือกตั้งสว #กกต #ฮั้วสว #ประชุมวุฒิสภา #องค์กรอิสระ #วุฒิสภา #DSI #กกต #ฮั้วประมูล #ThePublisher #บทวิเคราะห์การเมือง #กลไกตรวจสอบ #ตรวจสอบไม่ได้ก็อย่าตรวจสอบคนอื่น

